Haberin gücü adına.

  • Dolar 8.2364
  • Euro 10.0327
  • GR ALTIN 484.78
  • ÇEYREK 795.71

İşte ABD'li amiralin gözünden 20 Nisan 1919'un Samsun'u

Diye Konuştu/SAMSUN - Karadeniz’deki limanlara uğrayarak buradaki gelişmeleri ABD Dışişleri Bakanlığı’na rapor eden Amerikalı Amiral Mark Lambert Bristol’ün, 20 Nisan 2019 tarihinde geldiği Samsun ile ilgili raporu kentin o dönemki gerçeklerini ortaya koydu…

İşte ABD'li amiralin gözünden 20 Nisan 1919'un Samsun'u
  • 19 Nisan 2019, Cuma 23:48

Tarih Araştırmacısı Mehmet Köseoğlu’nun derlemesiyle; Amiral Mark Lambert Bristol’ün 20 Nisan 2019’da ABD Dışişleri Bakanlığı’na gönderildiği raporu ve Samsun’un o günkü durumu..

-------

AMİRAL MARK LAMBERT BRISTOL’UN RAPORU:

SAMSUN’DA TÜRKLERİN RUMLARA BAKIŞI DEĞİŞMİŞTİR…

ABD’nin İngiltere’deki Playmouth Donanma Üssü Komutanlığı görevinden 30 Aralık 1918’de İstanbul’a KIDEMLİ DONANMA SUBAYI olarak atandı. Amerika diplomatik misyonunda en yetkili kişilerden olan Bristol henüz yüksek komiser ünvanını taşımıyordu ama Doğu Akdeniz Donanma komutanlığı da onun emri altındaydı.

27 Ocak 1919’da İstanbul’a gelen Tuğamiral Mark Lambert Bristol ilk raporunu 1 Şubat 1919’da ABD Dışişleri Bakanlığı’na sundu. Karadeniz gezisine çıkan Amiral Bristol 13 Mart 1919’da gemi vasıtasıyla Samsun’a geldi. 

Karadeniz’de bulanan Amerikan donanmasına ait savaş ve yük gemileri limanlara uğrayarak buradaki gelişmeleri ayrıca rapor ediyordu. Bu raporlardan birisini Nisan ayının ikinci yarısında kaleme aldı.

Mark Lambert Bristol

“Samsun’da koşullar adıyla hazırladığı rapor aynen şöyledir: 

Samsun merkezde 700-800 Ermeni, 5.000 ila 6.000 arasında Rum yaşamaktadır. Samsun, Rumlarına mensup erkeklerin hemen hemen tamamı savaşın ikinci yılında iç bölgelere sevk edilmişlerdir. Bu Rumlar, Samsun’daki Yakın Doğu Amerikan Heyeti (American Commission For Relief In The Middle East) adlı kuruluştan sürekli yardım almaktadır. Buna bağlı istihbarat subaylarının gönderdiği bilgilere göre Samsun ve civarındaki Rum ve Ermeni köylerinin %10’unun savaş sırasında tahrip edildiği raporlaştırıldığı halde Samsun’un güneyine yaptığım bir seyahat sırasında Rum köylüler bana kendilerinin taciz edilmediklerini söyledi. Ancak Rumların Birinci Dünya Savaşı sırasında Rusya ve Yunanistan tarafında yer almaları üzerine Müslümanların onlara bakışı değişmiştir. Rusya’dan gemilerle Rumlara bol silah ve cephane gelmesi Müslümanları endişeye sevk etmiştir. Rum çetelerinin iyi donanımlı ve daha fazla sayıda olması halklar arasında çatışma ortamı doğurmuştur. 

 
Samsunlu Rum Genç

YAKIN DOĞU AMERİKAN YARDIM HEYETİ HAKKINDA KISA BİR NOT
(The American Committee For Relief In The Near East) (ACRNE) Şubat 1919’da Yakın Doğu Amerikan Yardım Heyeti James L. Barton başkanlığında İstanbul’da toplanarak yardım merkezleri arasına Samsun’u da kattılar. 3 Mart 1919 tarihinde Mr. Helway ve Mr. C. Smith Samsun bölgesine tayin edildi.  Bu üyelerin görevleri sınırlı sayıda olan yardım malzemelerini yardıma muhtaç kişiler ulaştırmak ve civardaki diğer yardım heyetlerinin faaliyetlerini da içine katarak durumu Amerika yetkililerine rapor etmekti. 

Yakın Doğu Yardım Heyeti’nin Rölyefi

Yakın Doğu Yardım Heyeti’nin Ocak-1920 sayısında 1919 yılında Samsun’da yapılan çalışmalar hakkında ilginç bilgiler bulunmakta….

Kaynakça:
Kemal Çiçek, “Amerikan İstihbarat Raporları Işığında Orta Karadeniz’de Rum Çete Faaliyetleri Hakkında Bazı Gözlemler”, İlkadım’dan Cumhuriyet’e Milli Mücadele Sempozyumu. İlkadım Belediyesi Yayınları, Samsun, 2008,  s. 123-128
Cenk Demir, Yakın Doğu Yardım Heyeti’nin Samsun’daki Faaliyetleri 1919-1922, Geçmişten Günümüze Şehir ve Çocuk Sempozyumu, Canik Belediyesi, Samsun, 2016, s. 269-284

https://neareastmuseum.com/18042019
https://santeos.blogspot.com/2015/12/blog-post_80.html

Beğendim 0 Muhteşem 0 Haha 0 İnanılmaz 0 Üzgün 0 Kızgın 0

HABERE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yükleniyor
ANKET

BUGÜN SEÇİM OLSA OYUNUZ KİME OLUR?

yukarı çık