Nature dergisinde yayımlanan yeni araştırmaya göre Avrupa’da hava kirliliğine bağlı ölüm riski, yoksulluk oranının yüksek ve yenilenebilir enerji kullanımının düşük olduğu bölgelerde çok daha yüksek. Uzmanlar, sosyoekonomik eşitsizliklerin sağlık üzerindeki etkisine dikkat çekiyor.
Hava kirliliği ve yoksulluk ilişkisi
Barselona Küresel Sağlık Enstitüsü ile Barcelona Supercomputing Center iş birliğiyle yürütülen araştırma, 2003–2019 yılları arasında Avrupa’daki 31 ülkede meydana gelen 88 milyondan fazla ölüm verisini analiz etti.
Nature dergisinde yayımlanan çalışma, hava kirliliğinin sağlık üzerindeki etkisinin yalnızca kirlilik seviyesine bağlı olmadığını ortaya koydu. Araştırmaya göre insanların yaşadığı bölgenin ekonomik ve sosyal koşulları, sağlık sonuçlarını önemli ölçüde etkiliyor.
Çalışmanın ilk yazarı Zhaoyue Chen, varlıklı bölgelerde sağlık sistemlerinin daha güçlü olduğunu, çevre politikalarının daha etkin uygulandığını ve toplumda hava kirliliğine karşı farkındalığın daha yüksek olduğunu belirtti.
Haber Bültenimize Abone Olun
Gündemdeki önemli haberleri diyekonustu.com’dan e-posta kutunuza alın
Gizlilik Bildirimi: Daha fazla bilgi için Gizlilik Politikamıza ve Hizmet Şartlarımıza bakabilirsiniz.
Avrupa’da bölgesel farklar dikkat çekiyor
Araştırma sonuçlarına göre kişi başına düşen gelirin yüksek, yoksulluk oranının düşük ve yaşam beklentisinin daha uzun olduğu bölgelerde hava kirliliğine bağlı ölüm riski daha düşük.
Özellikle Kuzey ve Batı Avrupa ülkelerinde risklerin daha sınırlı olduğu görülürken, Güney ve Doğu Avrupa’da bu risklerin belirgin şekilde daha yüksek olduğu tespit edildi. Bazı bölgelerde hava kirliliğine bağlı ölüm riski, daha varlıklı bölgelere kıyasla iki katına kadar çıkabiliyor.
Araştırmanın kıdemli yazarı Joan Ballester Claramunt, Batı Avrupa ülkelerinin temiz enerji yatırımlarına, yeşil altyapıya ve emisyon denetimlerine daha fazla kaynak ayırdığını vurguladı.
Yenilenebilir enerji hava kalitesini iyileştiriyor
Çalışma ayrıca yenilenebilir enerji kullanımının artmasının hava kirliliğinin azalmasıyla doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koydu.
Analizlere göre bu yüzyılda yenilenebilir enerji kullanımındaki artış:
- İnce partikül madde (PM2.5) kirliliğinde yüzde 15
- Kaba partikül madde (PM10) kirliliğinde yüzde 54
- Azot dioksit (NO2) kirliliğinde yüzde 20
oranında düşüşle ilişkilendiriliyor.
Buna karşılık fosil yakıtlara daha fazla bağımlı bölgelerde ultra ince partiküller ve ağır metaller gibi daha zararlı kirleticilere maruz kalma riski artıyor.
Daha fazla oku
Hava kirliliği ciddi sağlık sorunlarına yol açıyor
Uzmanlara göre hava kirliliği yalnızca solunum sistemi hastalıklarıyla sınırlı değil. Uzun süreli maruziyet; Alzheimer hastalığı, hipertansiyon, inme ve depresyon gibi birçok kronik sağlık sorunuyla da bağlantılı.
Avrupa Çevre Ajansı tarafından yayımlanan son rapora göre sağlıksız seviyedeki hava kirliliği yalnızca 2023 yılında Avrupa’da yaklaşık 182 bin kişinin ölümüne neden oldu.
Araştırmacılar, hava kirliliğiyle mücadelede yalnızca çevre politikalarının değil, sosyal eşitsizlikleri azaltmaya yönelik politikaların da büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor.
diyekonustu.com
Tüm Çevre Haberleri için TIKLAYIN
